Blog MEDYA

Daily Mail: YouTube'un ülkenin efsanevi lideri Mustafa Kemal Atatürk'e hakaret eden görüntüleri yayımlaması nedeniyle Türkiye'de yasaklandığını duyuran haberinde, Türk ve Yunan kullanıcılar arasında "sanal bir savaşın yapıldığı ve iki tarafın da siteye, karşı tarafı aşağılayan görüntüler" gönderdiği belirtildi.

Yunanlarla sanal savaş

Daily Telegraph İngiltere'de yayımlanan gazetede "Türklerle Yunanlar arasında sanal savaş" başlığıyla verilen haberde, Atatürk'e hakaret eden görüntülerin yayımlanmasının ardından YouTube'a erişimin yasaklanmasının AB'ye girmeye çalışan bir ülke için çelişki oluşturduğu öne sürüldü. Alınan kararın Atatürk'e ve Türklüğe hakaretin suç sayılmasını da yeniden gündeme getireceğini yazan Telegraph kararın, Yunanların siteye benzer görüntüler göndermesini de engelleyemeyeceğini savundu.

BBC: Oldukça popüler olan ve günlük 70 milyon kullanıcının ziyaret ettiği YouTube'a erişimin Türkiye'de mahkeme kararıyla geçici olarak durdurulduğu ifade edildi. Haberde söz konusu yasağın Atatürk'e hakaret eden görüntüler nedeniyle alındığı hatırlatıldı.

Times: Türkiye'nin Londra Büyükelçiliği'nden bir yetkilinin açıklamalarına dayanılarak verilen haberde, YouTube'a erişimin bir mahkeme kararıyla durdurulduğu hatırlatılarak, karara neden olan videoda Atatürk'e hakaret edildiği, ayrıca Türk bayrağı ve Atatürk görüntüleri üzerine İngilizce küfürler yerleştirildiği belirtildi.

Financial Times: Türkiye'nin en büyük internet servis sağlayıcısı Türk Telekom'un, Atatürk'e hakaret eden görüntülere yer vermesi nedeniyle YouTube'a erişimi durdurduğu kaydedildi.

International Herald Tribune: YouTube'a Türkiye'den girmek isteyen kullanıcıların "siteye erişimin mahkeme kararıyla durdurulduğunu" açıklayan bir mesajla karşılaştıkları bildirildi.

AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ:

Los Angeles Times: YouTube'a erişimin engellenmesinin temel bir sorun gibi görünmemesine rağmen Türkiye'de ifade özgürlüğü konusunun "patlamaya hazır olduğu" belirtilerek, Türkiye'de Türklüğe ve Atatürk'e hakaret etmenin suç olduğu vurgulandı.

New York Times: YouTube'a erişimin engellenmesine neden olan videonun, mahkeme kararının ardından ünlü siteden kaldırıldığı kaydedildi.

Sansür haberi yayımlandı

YouTube'da dün yayımlanan "İnanılmaz, Türkiye YouTube'u sansürledi" başlıklı diğer bir görüntüde de Türkiye, "AB'ye girmeye çalışan bir ülkedeki durum" imalarıyla aşağılanıyor. Yine bir Yunan tarafından yüklendiği anlaşılan görüntüde, popüler bir şarkı eşliğinde mavi ekran üzerinde akan Türkiye'yi küçümseyen ifadeler dikkat çekiyor. Görüntünün forum kısmında da Türk-Yunan savaşı tüm şiddetiyle sürüyor.

milliyet.com.tr kampanya başlattı

Yunanların YouTube'a koydukları Atatürk'ü aşağılayan görüntüler içeren klip Türkiye'de büyük tepki yarattı. Ardından başını milliyet.com.tr'nin çektiği bir kampanya ile internet kullanıcıları bu adrese görüntünün kaldırılması talebiyle çeşitli e-posta metinleri gönderdi. Konuyla ilgili dava açıldı. Görüntülerin resmi olarak silindiğinin açıklanmasının ardından Türkiye'de de erişimin sağlanması mümkün olacak. Bunun için YouTube Türkiye'den konuyla ilgili gerekli bilgileri alarak çalışma başlattı. Yayın yasağı kararını veren 1. Sulh Hukuk Mahkemesi hâkimi Cavit Marancı, bu konuda açıklama yapmak istemediğini söyledi.

Siteden video nasıl kaldırılıyor?

YouTube'dan herhangi bir videonun kaldırılmasını isteyen bilgisayar kullanıcıları, "copyright@youtube.com" adresine e - posta gönderdiklerinde firma hızla konuyla ilgili işlem başlatıyor. İlgili video, ABD yasalarına göre aykırılık içeriyorsa veya kişisel ya da telifliyse siteden kaldırılıyor. Böyle bir durum olmadığı takdirde mahkeme kararı isteniyor. Bu arada sitede izlenen herhangi bir videoda kendi çevresi veya çevreyle ilgili zararlı içerik olduğunu düşünenler, yorum için ayrılan yerde 'zararlı içerik' bölümünü işaretleyebiliyor. Ardından YouTube işlem başlatıyor.

Diğer ülkelerde YouTube yasakları

Türkiye, YouTube'a yayın yasağı konulması konusunda bir ilk değil. Bundan önce, İran, Brezilya ve Avustralya'da da bu siteye yayın yasağı getirildi. İran'da devrim karşıtı görüntü ve ses dosyalarından dolayı YouTube'un erişimi yasaklandı. Brezilya mahkemesi, Youtube'u ünlü futbolcu Ronaldo'nun eski eşine ait seks videosunu çıkarana kadar kapatma kararı aldı. Görüntüler silinince yasak kalktı. Avustralya'da ise bir grup öğrencinin bir kıza tecavüz görüntülerini, siteye yüklediklerinin ortaya çıkmasının ardından Vitoria eyaletinde devlet okullarından bu siteye erişim bir süre engellendi.

ANALİZ

Televizyon tüpü değil, YouTube!

Şükrü Andaç

Youtube, şu anda internetteki en popüler video paylaşım sitesi. Yeni ekonominin son dönemde parlayan yıldızı. Üç genç tarafından Şubat 2005'te kuruldu. 100 milyonu aşkın video klip bulunuyor, aylık ziyaretçi sayısı 20 milyonu aşıyor. Kasım 2006'da Google, 1.65 milyar dolara siteyi satın aldı. Ancak YouTube, tüm bu popülerliğine rağmen yayımlanan ya da telif hakkıyla korunan videolar nedeniyle yasal sorunlar yaşıyor. Site yakın gelecekte yüklü tazminat davalarını kaybetme tehdidiyle karşı karşıya.
Bunun yanı sıra YouTube'a çeşitli nedenlerden dolayı bazı ülkelerde yayın yasakları getirildi. İran, Brezilya, Avustralya ve son olarak da Türkiye. İran'ın dışında getirilen yayın yasakları şikâyet konusu videolar siteden tamamen silindikten sonra kaldırıldı.

Hukuku var mı?

Geçen günden bu yana YouTube'un Türkiye'de yasaklanması konuyla ilgili birçok eksikliğin de olduğunu ortaya çıkardı. Öncelikle mahkeme kararı sadece Türk Telekom'a tebliğ edildiğinden, diğer internet servis sağlayıcılar yasakla ilgili işlem yapmadı. Bu örneği değil de çocuk pornosu veya ulusal güvenlikle ilgili bir kapatmayı düşünecek olursak, konunun önemi daha da artıyor.
Bu yüzden mahkeme kararı 'siteye erişimin yurtdışı çıkışından kesilmesini' işaret ediyor olmalıydı. Bu durumda Türk Telekom'la birlikte, Türkiye'de internetin merkezi konumundaki ODTÜ'deki birimlerin de konunun içine çekilmesi gerekirdi.
Tabii, mahkeme kararının Türk Telekom'a resmi tebligatla ulaşması ve kapatılması sürecinde geçen 8 - 10 saatlik sürede sitenin yayında kalması da kapanış ve açılış mekanizmasının tam olarak tasarlanmadığını ortaya koyuyor. Halbuki bu süreç elektronik platformda yapılıyor olsa birkaç dakikada mahkeme kararı uygulanmış olurdu. (Yine bu sitenin kapatılmasını değil, ulusal güvenlik veya çocuk pornosuyla ilgili bir sitenin kapatılmasını düşünelim.)

İnternette kapı çok...

Yayın yasağına gelince. İlgili yasak Türkiye'den internete girenleri kapsıyor. Yani bize kapatılıyor. Bizim bu görüntüleri görmüyor olmamız, görüntülerin ortadan kalktığı anlamına gelmiyor. Bu görüntüler YouTube'a ya da başka bir video gösterim sitesine başka isimler verilerek onlarca farklı kaynak tarafından yine yüklenebilir ve tüm dünya bunu rahatlıkla izleyebilir. Önüne geçilmesi neredeyse imkânsız. Bu yüzden internete getirilen yasağın pek de çözüm olmadığı sonucu açıkça ortaya çıkıyor.
RTÜK eliyle TV yayınlarına müdahale eden ve kimi dizileri yayından kaldıran Türkiye, şimdi de internete müdahale etmeye çalışıyor. Ama bu çabanın sonuca ulaşması sürekli gelişen teknoloji sayesinde pek de mümkün görünmüyor.
İran'da internetle ilgili birçok yasak olmasına rağmen, bu yasaklar delinerek gerek uydu gerekse başka sunucular üzerinden rahatlıkla bilgisayarlardan istenilen sitelere girilebiliyor.